Klinkier na elewacjach domów jednorodzinnych to zjawisko w Polsce już dosyć często spotykane. Natomiast materiał ten zaczyna się pojawiać także w mieszkaniowej zabudowie wielorodzinnej.
Cegła klinkierowa w wielorodzinnych budynkach mieszkaniowych
Klinkier na elewacjach domów jednorodzinnych to zjawisko w Polsce już dosyć często spotykane. Natomiast materiał ten zaczyna się pojawiać także w mieszkaniowej zabudowie wielorodzinnej. W zależności od koncepcji architektonicznej cegły klinkierowe stosuje się zarówno na całych obiektach, na ich dużych płaszczyznach, jak i w niewielkich elementach budowli.
Trwałe i estetyczne
Zewnętrzne okładziny klinkierowe to materiały odporne na wilgoć (o małej nasiąkliwości), na mróz, zmiany temperatury oraz o dużej wytrzymałości i małej porowatości. Oprócz wielu zalet technicznych okładziny takie umożliwiają osiągnięcie dużych walorów estetycznych zarówno całego budynku, jak i fragmentów elewacji. Dzisiejsze cegły klinkierowe charakteryzują się różno-rodną kolorystyką (barwy ciemnoczerwone, czerwone, piaskowe, brązowe, miedziane, grafitowe, szare, czarne, fioletowe, żółte itd. oraz mieszanki różnych barw).
Barwy te są bardzo trwałe i nie zmieniają się z upływem czasu. Cegły klinkierowe często pokrywa się szkliwem w celu eliminacji osadzania się zanieczyszczeń. Kolejną zaletą cegieł klinkierowych jest duża odporność na chemikalia, co sprawia, że materiał ten może być stosowany zarówno na obszarach zabudowy mieszkaniowej, jak i na terenach przemysłowych.
Cegły klinkierowe elewacyjne mają wymiary tradycyjne lub modularne, stosuje się także kształtki elewacyjne prostopadłościenne lub w innym kształcie geometrycznym oraz w kształcie nieregularnym. Powierzchnie licowe cegieł mogą być gładkie lub zdobione (profilowane, ryflowane, cieniowane, szkliwione), a nawet spotyka się ręcznie formowane. Okładziny z cegły klinkierowej są wmurowane w wątek ściany lub mocowane kotwami do ściany jako warstwa zewnętrzna.
Nie tylko cokoły i bramy
W budownictwie mieszkaniowym projektanci najczęściej stosują cegłę klinkierową w obrębie najniższej kondygnacji (głównie strefy wejścia) oraz w bramach i ogrodzeniach. Jednakże współczesne przykłady zespołów mieszkaniowych ukazują nam rozmaitość rozwiązań architektonicznych stosowania wyrobów klinkietów kontrastujących ze sobą zarówno barwą jak i fakturą (np. cegły klinkierowe i tynk lub cegły klinkierowe i okładziny ze szkła czy kamienia naturalnego). Cegły klinkierowe pokryte szkliwem dają specjalną możliwość kształtowania płasko rzeźbiarskich kompozycji na elewacji. W kompozycjach takich można także stosować cegły o różnych fakturach oraz cieniowane.
Przykłady
Przykłady zamieszczone w artykule koncentrują się na rozwiązaniach klinkierowych większych fragmentów budynków mieszkaniowych na obszarze Warszawy. Fot. 1 przedstawia budynek wielorodzinny mieszkalny, w którym wszystkie elewacje oraz detale wykonane są w całości z cegieł klinkierowych o zabarwieniu czerwonym. Projektant szczególną uwagę poświęcił wykonaniu płaszczyzn elewacji frontowej i zwieńczenia budynku. Widoczna dbałość o detal architektoniczny oraz zharmonizowanie kolorystyczne wszystkich elementów budowli dało bardzo oryginalny efekt plastyczny całości (fot. 1).
Przykład drugi ukazuje zastosowanie cegły klinkierowej cieniowanej o barwie ciemnowiśniowej w dolnej części budynku mieszkalnego. Zastosowana kontrastowa biała barwa elewacji wyższych kondygnacji, detali balkonu oraz stolarki okiennej tworzy interesującą kompozycję barwną, w której ważną rolę odgrywa również zieleń: kwiaty, krzewy, drzewa (fot. 2).
Kolejny przykład to zastosowanie cegły klinkierowej o barwie jasnoczerwonej w całej bryle budynku, co sprawia, że wyróżnia się on w zespole. Zastosowanie na zasadzie kontrastu białych elementów na elewacji stwarza wrażenie lekkości budynku, pomimo jego znacznej kubatury (fot. 3).
Następny budynek mieszkalny to przykład zastosowania cegły klinkierowej o barwie ciemnoczerwonej na znacznym fragmencie jego bryły i w kontraście z sąsiednimi fragmentami elewacji. Prostota elewacji podkreśla tutaj rolę użytego materiału (fot. 4).
Na następnym zdjęciu widać fragment kilkukondygnacyjnego budynku mieszkalnego o interesująco ukształtowanych elewacjach, w których zastosowano cieniowaną cegłę klinkierową o zabarwieniu jasnoczerwonym. Uwagę zwrócić należy nie tylko na kontrasty kolorystyczne, ale także na sposób kształtowania lica ściany zewnętrznej (pasy wysunięte i cofnięte naprzemiennie) (fot. 5)
Kolejne dwie fotografie przedstawiają wykonanie fragmentów elewacji z cegły klinkierowej o barwie jasno-brązowej, akcentującej bramę wjazdową wraz z przejściem (fot. 6, 7). W tym przypadku zastosowanie klinkieru na elewacji ma znaczenie nie tylko estetyczne, ale także wyraźne znaczenie funkcjonalne.
Następne przykłady ukazują wykorzystanie klinkieru w zabudowie mieszkaniowej, podkreślając w kompozycji elewacji istotne wewnętrzne podziały funkcjonalne budynku. Pionowe fragmenty elewacji z cegły klinkierowej o intensywnym zabarwieniu czerwonym wskazują miejsce występowania pionów komunikacyjnych, wejść do budynku oraz podkreślają strefę parte-ru. Kontrastowe materiały oraz bogata kolorystyka tworzą dynamiczną kompozycję elewacji (fot. 8, 9)
Dwa ostatnie zdjęcia to przykłady zastosowania klinkieru w dolnej części budynków mieszkalnych wielorodzinnych. W budynku pierwszym (fot. 10) na części elewacji użyto dwóch rodzajów cieniowanej cegły klinkierowej. Natomiast drugi budynek jest przykładem ciekawego rozwiązania strefy wejściowej (różnice poziomów, zastosowanie kształtek klinkierowych w otworach wejściowych) (fot. 11).
Prezentowane w artykule przykłady są potwierdzeniem szerokich możliwości stosowania wyrobów klin-kierowych w zabudowie mieszkaniowej. Wraz z innymi materiałami współtworzą one ciekawe kompozycje architektoniczne współczesnych realizacji.
